İçeriğe geç
Art ConstructionPortal
Pratik rehber

Şantiye Tutanağına İtiraz Süresi: Sessiz Kalmanın Hukuki Boyutu ve Sözleşme Maddeleri

İsviçre'de şantiye tutanaklarına itiraz süreleri ve sessiz kalmanın hukuki sonuçları. SIA 118 normu ve Borçlar Kanunu (CO) kuralları.

İçindekiler
Şantiyedeki 3 Temel Risk
  1. Mali / Kâr Marjı: art. 373 CO götürü fiyat kuralları ve SIA 118 normu gereğince, bedeli ödenmeyen bir sipariş değişikliğinin zımnen kabulü veya üçüncü taraf müdahale masraflarının haksız yere mahsubu; bu durum ilgili iş grubunda %5 ila %15 civarında kâr marjı kaybına (örneğin 300 000 CHF tutarındaki bir sözleşmede 45 000 CHF) yol açabilir.
  2. Hukuki / Ortak Komisyon / SUVA: SIA 118 normuna göre sözleşmesel rol dağılımına aykırı şekilde, mekânsal koordinasyon talimatlarının kaza durumunda hukuki sorumluluk doğuran tek taraflı güvenlik direktiflerine dönüştürülmesi veya yazılı yetki olmaksızın art. 32 CO uyarınca temsil yoluyla istenmeyen hukuki taahhütlerin ortaya çıkması.
  3. İdari / Kabul: Gecikme mahsuplarını veya tek taraflı tespitleri içeren bir tutanak karşısında sessiz kalınması halinde, nihai hesap aşamasında sözleşmesel hak düşümü meydana gelmesi; bu durum banka teminatlarının serbest bırakılmasını engeller ve SIA 118 normunda öngörülen nihai kontrol sürecini tehlikeye atar.

İsviçre hukukuna tabi bir şantiyede, haftalık toplantı tutanaklarının yönetimi şantiye yönetimi, yapı sahibi ve yükleniciler açısından başlı başına hukuki bir işlemdir. Yerel şantiye yönetiminin raporları düzenli olarak iletmesi, tekrarlanan bir soruyu gündeme getirir: Bir firmanın belgeyi aldıktan sonra sessiz kalmasının kesin hukuki sonucu nedir? İsviçre borçlar hukukunun genel ilkelerine göre, art. 6 CO kapsamındaki özel durumlar veya eser sözleşmesinde tepkisiz kalmanın içeriği zımnen onaylamak anlamına geldiğini açıkça belirten bir hüküm bulunmadıkça, salt sessizlik kabul anlamına gelmez.

Özel şartnamelerde veya SIA 118 normuna atıfla sıklıkla beş ila on iş günü olarak belirlenen bir itiraz süresinin sözleşmede yer alması, rutin bir yazışmayı belirleyici bir ispat aracına dönüştürür. Bir tutanakta değişen süreler üzerinde anlaşma sağlandığı, fiyat indirimi mahsubu yapıldığı veya önceden sipariş fişi olmaksızın ek işler yürütüldüğü belirtildiğinde, kararlaştırılan süre içinde yazılı ve gerekçeli bir itirazda bulunulmaması, art. 1 CO uyarınca tarafların varsayılan iradesini kesinleştirerek ilgili tarafı daha sonraki başvuru yollarından mahrum bırakır.

Borçlar Kanunu (CO) ve SIA 118 normuna göre sessiz kalmanın hukuki boyutu

İsviçre şantiyelerindeki sözleşme ilişkilerinde, art. 1 CO bir sözleşmenin kurulabilmesi için açık veya zımni karşılıklı ve birbirine uygun irade beyanının şart olduğunu hatırlatır. Kural olarak, bir yüklenicinin veya yapı sahibinin bir tutanağı teslim alırken salt sessiz kalması rıza anlamına gelmez. Bununla birlikte art. 6 CO, işin niteliği veya hâlin icabı gereği bir teklifi sunanın açık bir kabul beklememesi gerektiği durumlarda, teklif uygun bir süre içinde reddedilmediği takdirde sözleşmenin kurulmuş sayılacağını düzenler.

Bu ilke, art. 32 CO kapsamındaki temsil kurallarıyla birlikte işler. Şantiye yönetimi, teknik ve idari yönetim açısından genellikle yapı sahibinin yetkili temsilcisi olarak hareket eder. Sözleşmeye SIA 118 normu açıkça dahil edildiğinde taraflar şekle bağlı bir iletişim çerçevesi üzerinde anlaşmış olurlar. Yedi veya on günlük bir itiraz süresi öngören bir sözleşme maddesi, sessizliği tutanakta tespit edilen hususların onayı haline getirir. Böyle bir maddenin bulunmaması durumunda sessizlik, yükleniciyi yalnızca salt maddi tespitler bakımından bağlar; ancak art. 363 CO ve art. 364 CO uyarınca belirlenen temel yükümlülüklerinin yenilenmesi sonucunu doğurmaz.

Sözleşmesel hak düşürücü mekanizmalar ve süre hükümleri

Eser sözleşmesinin özel şartnamelerine hak düşürücü bir itiraz süresi eklenmesi, uygulama takibinin güvence altına alınmasını sağlar. Romandiya uygulamasında, genel proje yönetimi veya şantiye yönetimi standart bir hüküm ekler: Tebliğden itibaren on iş günü içinde gerekçeli yazılı bir itiraz iletilmediği takdirde, her toplantı tutanağı çekincesiz onaylanmış sayılır. Bu anlaşmanın geçerli olabilmesi için eser sözleşmesinin akdedilmesi sırasında kararlaştırılmış olması gerekir.

Belgede yer alan bir talimat süre değişiklikleri veya imalat değişiklikleri içeriyorsa, yüklenici yapı sahibini uyarma yükümlülüğünü sürdürür. art. 365 CO al. 3 uyarınca, eserin düzenli veya zamanında ifasını tehlikeye düşüren bir durum ortaya çıkarsa, yüklenici bunun sonuçlarına katlanmamak adına durumu derhal iş sahibine bildirmekle yükümlüdür. Değişiklik özellikle art. 373 CO kapsamında tanımlanan götürü fiyat rejiminde kararlaştırılan bedeli etkilediğinde, tutanak resmi yazılı bildirimin yerini almaz.

İtiraz rejimlerinin karşılaştırma tablosu

Sözleşme durumu Geçerli süre Sessiz kalmanın hukuki sonucu Hâkim önündeki ispat gücü Gerekli işlem
Açık hak düşürücü süre şartı içeren SIA 118 normuna tabi sözleşme Sözleşmede belirlenen süre (çoğunlukla 5 ila 10 iş günü) Maddi tespitlerin ve şantiye kararlarının zımnen onayı İrade uyuşması karinesi, aksini ispatlamak son derece zordur Belirlenen süre içinde madde madde yazılı itirazın iletilmesi
Özel bir hüküm içermeyen, yalnızca Borçlar Kanunu (CO) kapsamındaki sözleşme art. 6 CO uyarınca uygun süre Sessizlik, temel sözleşmesel haklardan feragat anlamına gelmez Mahkemenin serbest delil takdirine tabi maddi delil başlangıcı Hatanın fark edilmesinden itibaren derhal yazılı görüş bildirilmesi
İşlerin yürütülmesi sırasında ayıp iddiaları Taşınmaz yapılar için 60 gün içinde ihbar (art. 367 CO al. 1bis) 60 günlük emredici süreye uyulması halinde yasal hakların korunması Tutanağa derhal itiraz edilmemiş olması, süresinde yapılan bildirimi geçersiz kılmaz Resmi ve ayrıntılı bir ayıp ihbarı bildiriminde bulunulması
İşin durdurulması tespiti veya yapı sahibine atfedilebilir aksama art. 365 CO al. 3 uyarınca derhal bildirim süresi Yerin teslimindeki gecikmeye bağlı ek masrafları talep etme hakkının kaybı Yazılı bildirim yapılmadığı takdirde yapı sahibinin sorumluluktan kurtulması Mali yansımaları belirten bir iş durdurma ihbarının yapılması
Gecikme nedeniyle temerrüt ihtarı kaydı (art. 102 CO) Vadenin dolması veya belirlenen uygun sürenin bitimi (art. 107 CO) İfa tarihi kararlaştırılmışsa temerrüdün zımnen kabulü Alacaklının ihtarda bulunduğunun ispatı ve temerrüt faizi başlangıcı (art. 104 CO) Kusursuzluğu ortaya koyan gerekçeli itiraz (art. 97 CO)

Tekrarlanan yönetim hataları ve mali sonuçları

Sık yapılan bir hata, tutanağı yalnızca kurum içi basit bir bilgilendirme notu olarak görmektir. Bir şantiye yönetimi sıhhi tesisat veya elektrik yüklenicisine yüklenebilecek bir gecikmeyi kayda geçirdiğinde ve ilgili taraf buna itiraz etmediğinde, bu kayıt art. 160 CO ve art. 161 CO uyarınca sözleşmede öngörülen bir cezai şartın uygulanmasına dayanak oluşturabilir. Çok konutlu bir inşaat projesinde, üç haftalık bir gecikme için bu tür bir maddenin uygulanması, nihai faturada sıklıkla 25 000 CHF ila 60 000 CHF civarında bir kesintiye yol açar.

İkinci bir sapma ise temizlik veya üçüncü taraf müdahale masraflarının tek taraflı olarak yüklenmesidir. Örneğin şantiye yönetimi, ayrıştırılmamış konteynerler tahliyesini bir kaba inşaat grubunun borcuna kaydeder. Sözleşmede belirtilen süre içinde yazılı itiraz yapılmazsa, bu mali kesinti nihai hesap sırasında uygulanır. art. 17 OLED uyarınca inşaat atıkları ayrıştırılması ortak sorumluluk kapsamında olsa bile, 8 000 CHF ila 15 000 CHF tutarındaki keyfi bir mali mahsuba aylar süren aralıksız bir sessizlikten sonra itiraz etmek oldukça güçleşir.

Son olarak, teknik organizasyon ile güvenlik kurallarının birbirine karıştırılması şantiyedeki tarafları zor durumda bırakır. İşverenin her şantiyede önleme kurallarını denetlemek üzere art. 5 OTConst al. 1 uyarınca yetkili bir kişi ataması zorunlu olsa da, bir raporda eksikliklerin kayda geçirilip düzeltici önlem talep edilmemesi, bedensel tehlikeye yol açılması halinde özellikle art. 229 CP bakımından tüm tarafları ağırlaşan sorumluluklarla karşı karşıya bırakır.

Açıklayıcı pratik örnekler (İsviçre şantiyelerindeki tipik senaryolar)

Aşağıdaki durumlar ve tutarlar, şantiyelerin teknik ve hukuki analizi için oluşturulmuş örnek senaryolardır.

Senaryo 1: Lozan'da (Vaud Kantonu) bir binada gecikme mahsubu ve cezai şart

İnce işler aşamasında 15 işçinin çalıştığı 24 kiralık konutluk bir inşaat projesinde genel yüklenici sözleşmesi, SIA 118 normunu ve tutanaklar için sekiz iş günlük itiraz süresi öngören bir maddeyi içermektedir. 22 numaralı toplantıda şantiye yönetimi, alçıpan-boya firmasına yüklenen iki haftalık bir gecikmeyi kayda geçirir ve art. 160 CO uyarınca iş günü başına 1 000 CHF tutarında cezai şart uygulanabileceğini hatırlatır.

Yüklenici gecikmenin şapların yetersiz kurumasından kaynaklandığını tespit eder; ancak sekiz gün içinde e-posta veya posta yoluyla yazılı bir itirazda bulunmaz. 25 numaralı toplantıda yerel şantiye yönetimi 14 günlük gecikme hesabını onaylar. Asliye hukuk mahkemesi, sözleşme süresi içinde tepki verilmemesinin tutanaktaki olguların kabulü anlamına geldiğine ve firmanın zemin kusurlarını art. 365 CO al. 3 kapsamında gecikmiş olarak ileri süremeyeceğine hükmeder. 14 000 CHF tutarındaki kesinti yapı sahibi lehine tamamen onanır.

Senaryo 2: Cenevre'de bir villada süresi dışında itiraz edilen değişiklik işlerinin reddi

6 ustanın çalıştığı bir villa tadilatı şantiyesinde şantiye yönetimi, fiyat telafisi olmaksızın bir ısı yalıtım kaplama duvarından vazgeçildiğini tutanağa geçirir. Ana yüklenici bu kayda sahada sözlü olarak itiraz eder ancak tutumunu yazılı olarak teyit etmez. İki ay sonra aylık hakediş sunulurken yüklenici, art. 373 CO uyarınca kararlaştırılan fiyata dayanarak ilk imalatı fatura eder.

Yapı sahibi, özel şartnamede kararlaştırılan on günlük sözleşmesel hak düşürücü süreyi ileri sürer. Yargı kararları, kararlaştırılan sürenin ötesinde sürdürülen sessizliğin, ilerlemeye ve toplantıda onaylanan teknik değişikliklere ilişkin tespitler konusunda tarafları bağladığını teyit eder. Yüklenici doğrudan 9 500 CHF civarında bir kâr marjı kaybına uğrar.

00:00 - 00:15 Yapay Zekâ Avatarı

Bir tutanağı tepkisiz karşılamak on binlerce franka mal olabilir. İsviçre hukukunda itiraz süresini kaçırmak, sıradan notları firmanız için bağlayıcı sözleşme yükümlülüklerine dönüştürür.

00:15 - 01:10 Ekran ve Şemalar

Portalımızdaki onay akışının tanıtımı: 22 000 CHF tutarındaki sipariş değişikliği bildirimi, 7 iş günü hesabının otomatik uyarısı ve SIA 118 normuna uygun standart ihtirazi kayıt mektubu oluşturulması. Sözleşmesel hak düşümü kuralını, ilk teklif ile ihtilaflı kayıtlar arasındaki karşılaştırma tablosunu ve art. 365 CO uygulamasını korumak için gerekçeli bildirimlerin güvenli arşivlenmesini inceleyin.

01:10 - 01:30 Yapay Zekâ Avatarı

Şantiyedeki sessizliğin ödeme haklarınızı zayıflatmasına artık izin vermeyin. İtiraz şablonlarımızı bugünden kullanın ve Portail Art Construction üzerinde işlerinizin eksiksiz takibini güvenceye alın.

Sözleşmeler ve SIA 118: Ücretsiz Araçlar

Avanslar ve kesintiler, teminat mektubu, fiyat revizyonu, yevmiye raporları, alt yüklenicilerin denetimi.

Sözleşme ve SIA 118 araçlarını görüntüleyin

Sıkça sorulan sorular

Şantiye tutanağına itiraz için hangi sözleşme süresi belirlenmelidir?

Sözleşmelerde genellikle tebliğden itibaren 5 ila 10 iş günü süre öngörülür. Bu süre içinde yazılı itiraz yapılmazsa, metin kayda geçen olguların onayı sayılır. Örneğin 15 000 CHF tutarındaki sipariş değişikliklerinde SIA 118 normu hızlı ve resmi bir kayıt gerektirir.

Yüklenicinin sessiz kalması mali kesintiyi kabul ettiği anlamına gelir mi?

Hayır, sessizlik tek taraflı bir cezayı zımnen kabul etmek anlamına gelmez. Borçlar Kanunu (CO) uyarınca faturadan kesinti yapılması açık bir hukuki dayanak gerektirir. Sonradan itiraz edilen 8 000 CHF tutarındaki bir kesinti, asıl borç üzerinde resmi ve yazılı bir anlaşma yoksa tartışmaya açıktır.

Tutanağa yazılan bir görevin reddi resmi olarak nasıl bildirilir?

Firma, şantiye yönetimine taahhütlü posta veya kayıtlı e-posta yoluyla gerekçeli bir bildirim iletir. İlk keşif özeti teklifine kıyasla farkı belirtir; böylece SIA 118 normu kapsamında nihai hesap aşamasında 12 000 CHF tutarındaki öngörülmeyen masrafları üstlenmekten kurtulur.

Gecikmiş bir itiraz hukuk mahkemesinde kabul edilir mi?

Hızlı tepki verilmemesi ispat gücünü zayıflatır; zira şantiye tutanağı güçlü bir delil teşkil eder. Bununla birlikte art. 368 CO, ayıplar halinde hakları saklı tutar. Tutanaktaki bariz maddi hata belgelerle ispatlandığı takdirde, 25 000 CHF tutarındaki ihtilaflı bir meblağ savunulabilir.

Haftalık toplantıya katılmamış olmak belgeye itiraz etme yükümlülüğünü ortadan kaldırır mı?

Hayır, tutanağın tebliği, firma toplantıya katılmış olsun ya da olmasın, tebellüğ edildiği andan itibaren itiraz süresini başlatır. Tutanak, yapım işi projesinin özel sözleşme hükümlerinde belirlenen süre içerisinde çürütülmezse, 6 000 CHF olarak bildirilen bir hizmet bağlayıcı hale gelir.

Tutanaktaki kayıtları onaylama veya reddetme konusunda yasal yetki kime aittir?

Yalnızca yasal temsilciler veya art. 32 CO uyarınca yetkilendirilmiş kişiler tarafları geçerli şekilde bağlayabilir. Bir ekip şefi, işveren ile vekil arasındaki eser sözleşmesinde yüklenici tarafından açıkça yetkilendirilmedikçe 18 000 CHF tutarındaki bir maliyet artışını onaylayamaz.

İtiraz sürelerine hakimiyet, yapının mali dengesini teminat altına alır ve her bir paydaşı aleyhe doğabilecek zımni taahhütlerden korur. Şantiyelerinizin yönetimini ve operasyonların izlenebilirliğini derinleştirmek için özel pratik rehberlerimizi inceleyin:

Art Construction bağımsız bir kuruluştur: SIA, CRB, SUVA veya KBOB ile herhangi bir kurumsal bağı bulunmamaktadır. Bahsi geçen standartlar ve referanslar bu kuruluşların yayınlarına atıfta bulunmakta olup, yalnızca resmi versiyonlar bağlayıcıdır.