Aller au contenu
Website
Bouwvergunning · Openbaar onderzoek Tool 5.11 Online

Interactieve assistent: is een bouwvergunning of een openbaar onderzoek nodig? (Per kanton)

Antwoord in drie klikken: bouwvergunning, openbaar onderzoek of vrijstelling, volgens uw kanton.

Interactieve tool

A Uw project in drie keuzes

2 Situatie van het gebouw

Toepasselijke procedure

Regel voor deze werken
Officieel kantonaal portaal
Kantonale wet
Behandelingstermijn
Drempel van geringe betekenis

In te dienen stukken

      Regels van het bestek van de tool, aangevuld met de gecontroleerde teksten (art. 18a LAT, art. 32a OAT, art. 68c RLATC, ReLATeC). De drempels van andere kantons dan Fribourg en de behandelingstermijnen zijn niet gecontroleerd: de gemeente en de kantonale dienst zijn bepalend.

      Deze rekenhulp insluiten op een pagina van de site

      Plak deze code in de pagina, of schrijf [outil code="5.11"] in de inhoud van een pagina van de site.

      📄 Dossiers en sjablonen bij deze tool (gratis)

      Van berekening naar volledig beheer

      Houd uw referenties bij de hand en automatiseer ze daarna in uw offertes, aanbiedingen en afrekeningen.

      ⚡ Deze berekening automatiseren in onze ERP / software Soumission (proef)

      Technische referentiegids

      Welke werken kunt u zonder bouwvergunning uitvoeren in Franstalig Zwitserland (Vaud, Genève, Wallis, Fribourg)?

      De werken zonder bouwvergunning Vaud Wallis Genève bestaan, maar de lijst hangt af van de kantonale wet en het gemeentelijk reglement. Het federale beginsel is eenvoudig: elke bouw of verbouwing van een gebouw buiten het onderhoud vereist een vergunning (art. 22 LAT), en buiten de bouwzone een bijzondere kantonale vergunning (art. 24 LAT). Daartussen bepaalt elk kanton vrijstellingen en vereenvoudigde procedures. De tabel neemt de 10 gevallen van de assistent over, met de regels van het kanton Vaud voor de bouwzone.

      Procedure naargelang de werken en de situatie van het gebouw (voorbeeld: kanton Vaud)
      WerkenGewone bouwzoneBeschermd gebouwBuiten de bouwzone
      Goed geïntegreerde fotovoltaïsche zonnepanelen op het dakEenvoudige meldingOpenbaar onderzoek 30 dagenEenvoudige melding
      Vervanging van een stookolie-/gasketel door een warmtepomp (PAC) binnen of buitenVrijstelling van gemeentelijk openbaar onderzoek / versnelde APAOpenbaar onderzoek 30 dagenBijzondere kantonale vergunning (art. 24 LAT)
      Binnenrenovatie (keuken, badkamer, vloeren, schilderwerk) zonder aan draagmuren of aan de bestemming te rakenVrijstelling van vergunningOpenbaar onderzoek 30 dagenVrijstelling van vergunning
      Doorbreken of verwijderen van een dragende binnenmuurVrijstelling van gemeentelijk openbaar onderzoek / versnelde APAOpenbaar onderzoek 30 dagenBijzondere kantonale vergunning (art. 24 LAT)
      Gelijkvormig herstel van gevel of dak (zelfde kleur en zelfde materialen)Vrijstelling van gemeentelijk openbaar onderzoek / versnelde APAOpenbaar onderzoek 30 dagenVrijstelling van gemeentelijk openbaar onderzoek / versnelde APA
      Kleurwijziging, buitenisolatie (ITE) of aanleg van een raam / VeluxOpenbaar onderzoek 30 dagenOpenbaar onderzoek 30 dagenBijzondere kantonale vergunning (art. 24 LAT)
      TuinhuisjeVrijstelling van vergunning tot 8 m², openbaar onderzoek 30 dagen daarboven (Vaud)Openbaar onderzoek 30 dagenBijzondere kantonale vergunning (art. 24 LAT)
      Onoverdekte pergolaVrijstelling van vergunning tot 12 m², openbaar onderzoek 30 dagen daarboven (Vaud)Openbaar onderzoek 30 dagenBijzondere kantonale vergunning (art. 24 LAT)
      CarportVrijstelling van vergunning tot 8 m², openbaar onderzoek 30 dagen daarboven (Vaud)Openbaar onderzoek 30 dagenBijzondere kantonale vergunning (art. 24 LAT)
      Ingegraven zwembadOpenbaar onderzoek 30 dagenOpenbaar onderzoek 30 dagenBijzondere kantonale vergunning (art. 24 LAT)

      Toelichting bij de normtekst. De resultaten komen uit het bestek van de tool, aangevuld met de gecontroleerde teksten: art. 18a LAT en art. 32a OAT (zonne-energie), art. 68c RLATC (warmtepompen in Vaud), ReLATeC (Fribourg). De drempels voor onbeduidende bouwwerken van de andere kantons (8 m² voorzichtigheidshalve gehanteerd) en de behandelingstermijnen zijn niet gecontroleerd: de gemeente is bepalend.

      De federale regel voor zonnepanelen zonder vergunning (Art. 18a LAT) en de uitzonderingen voor erfgoed (ISOS)

      De melding zonne-energie fotovoltaïsch zonder vergunning art 18a LAT is de federale regel: zonne-installaties die voldoende aan daken zijn aangepast, hebben geen bouwvergunning nodig, maar moeten vóór de uitvoering worden gemeld bij de bevoegde autoriteit (art. 18a lid 1 LAT; de aanpassingsvoorwaarden zijn vastgelegd in art. 32a OAT). De uitzondering betreft cultuurgoederen van kantonaal of nationaal belang, zoals een ISOS-site van nationaal belang: de bouwvergunning blijft dan altijd vereist (art. 18a lid 3 LAT, lijst van art. 32b OAT). Sommige kantons breiden deze lijst uit, bijvoorbeeld tot alle beschermde gebouwen.

      In de assistent is het resultaat voor een beschermd gebouw dus «Openbaar onderzoek 30 dagen» en voor een dak in de bouwzone «Eenvoudige melding». Een melding is geen facultatieve formaliteit: zonder melding kan de installatie worden bevolen te herstellen in de oorspronkelijke staat.

      Binnenrenovatie, vervanging van ramen en warmtepomp: eenvoudige melding of openbaar onderzoek?

      De binnenrenovatie (keuken, badkamer, vloeren, schilderwerk) zonder aan draagmuren of aan de bestemming te raken valt onder het gewone onderhoud: «Vrijstelling van vergunning», buiten beschermd gebouw. Een draagmuur openen of verwijderen vereist daarentegen een vergunning, doorgaans in vereenvoudigde procedure, met de verklaring van een bouwkundig ingenieur; in een seismische zone, zie de controle voor seismische zones SIA 261 en 269/8. De kleur wijzigen, buitenisolatie aanbrengen, een raam of een Velux aanleggen verandert het uiterlijk van het gebouw: de tool hanteert het openbaar onderzoek, maar meerdere kantons laten naargelang de omvang een vrijstelling van openbaar onderzoek toe.

      Voor de vervanging warmtepomp vereenvoudigde procedure vermeldt het bestek een vereenvoudigde procedure of een melding, op voorwaarde dat de Cercle Bruit van de OPB wordt nageleefd; in Vaud is een lucht/water- of lucht/luchtwarmtepomp in een bestaand gebouw vrijgesteld van vergunning met melding aan de gemeente en geluidsverklaring (art. 68c RLATC). Het openbaar onderzoek wordt nodig bij een geothermische boring (verboden in waterbeschermingszones: zie de controle van de beperkingen radon, water en natuurgevaren) of bij overschrijding van de geluidsnormen (zie de geluidscalculator van een warmtepomp).

      Vergelijking van de kantonale procedures: CAMAC (Vaud), APA (Genève), FRIAC (Fribourg) en eConstruction (Wallis)

      Elk kanton heeft zijn eigen portaal en zijn eigen wet. Voor het openbaar onderzoek renovatie CAMAC APA toont de tabel het officiële portaal waarvoor het bestek kiest en de voor elk kanton gecontroleerde punten.

      Portaal en wet per kanton
      KantonWetOfficieel portaalBekende punten
      Vaud (LATC / RLATC — CAMAC-portaal)LATC / RLATCCAMACVaud: een lucht/water- of lucht/luchtwarmtepomp in een bestaand gebouw is vrijgesteld van vergunning met melding aan de gemeente en verklaring van naleving van de geluidseisen (art. 68c RLATC). De objecten van art. 68a RLATC (bv. onbedekte pergola's tot 12 m²) moeten bij de gemeente worden gemeld.
      Genève (LCI — Procedure APA / DD)LCISAD (vergunning in versnelde procedure APA of definitieve aanvraag DD)Genève: bouwwerken van zeer geringe betekenis zijn in de bouwzone niet vergunningsplichtig (art. 1 lid 3 en 4 LCI), maar een tuinhuisje is in beginsel wel vergunningsplichtig; de APA (art. 3 LCI) kan van toepassing zijn op werken van mindere betekenis.
      Wallis (LC / OC — gemeentelijke eConstruction of CCC)LC / OCeConstruction (gemeente) of CCC (kantonale bouwcommissie)Wallis: kleine bijgebouwen in de bouwzone zijn doorgaans niet vergunningsplichtig, onder voorbehoud van het gemeentelijk reglement (OC art. 16 tot 20); de exacte drempel hangt af van de gemeente.
      Fribourg (LATeC / ReLATeC — FRIAC)LATeC / ReLATeCFRIACFribourg: elke aanvraag loopt via FRIAC; de vereenvoudigde procedure is omschreven in art. 85 ReLATeC; bijgebouwen tot 6 m² en 2,50 m hoogte en pergola's tot 12 m² zijn vrijgesteld (kantonaal document tot wijziging van het ReLATeC, te bevestigen in de geldende tekst).
      Neuchâtel (LConstr — SATAC)LConstrSATACNeuchâtel: procedure via het portaal SATAC (aangegeven door het bestek); er is geen enkele vrijstellingsregel gecontroleerd.
      Jura / BernKantonale bouwwetKantonaal portaal of gemeenteloket (te bevestigen bij de gemeente)Jura en Bern: het bestek geeft geen enkele regel; informeer bij de gemeente en de kantonale dienst.

      De portalen CAMAC, APA / SAD, eConstruction en SATAC zijn die van het bestek; FRIAC wordt bevestigd door het kanton Fribourg. Alleen de punten van de rechterkolom zijn gecontroleerd in kantonale documenten of gemeentelijke brochures, niet in de geconsolideerde teksten: controleer de geldende wet.

      Termijn van openbaar onderzoek van 30 dagen, behandeling van bezwaren van de buren en vervroegde start van de werken

      De bezwaartermijn bouwvergunning 30 dagen Zwitserland is die van het openbaar onderzoek: gedurende 30 dagen, dus 4,3 weken, kan het dossier worden ingezien en kunnen de buren, de bevoegde organisaties en de derden die door het project worden geraakt schriftelijk bezwaar maken bij de gemeente. De vergunning wordt pas afgegeven na onderzoek van de bezwaren, eventueel na een verzoeningszitting. De totale duur van de behandeling is niet eenvormig vastgelegd: de tool verzint ze niet en vermeldt de wettelijke termijn van het openbaar onderzoek, evenals de termijn van 30 dagen voor het onderzoek van een aanvraag voor werken die aan melding zijn onderworpen in Lausanne (vast recht van 150 CHF sinds 1 november 2025).

      Om bezwaren te beheren, legt u het project vóór de indiening aan de buren uit, verzorgt u de plannen (gebouwomvang, afstanden tot de grenzen, schaduwwerking) en houdt u in de planning rekening met beroepstermijnen. Sommige kantons voorzien in een vergunning voor vervroegde start van de werken, die schriftelijk en onder verantwoordelijkheid van de bouwheer moet worden aangevraagd: zonder die vergunning begint u niets vóór de bouwvergunning, met het risico op herstel in de oorspronkelijke staat en een boete. Om de werken vóór de indiening door te rekenen, zie het doorrekeningsaanbod Soumission.

      Veelgestelde vragen over de bouwvergunning, de vrijstelling van onderzoek en de kantonale procedures (FAQ)

      1. Welke werken kunt u in Zwitserland zonder bouwvergunning uitvoeren?

      In de bouwzone hebben bepaalde werken geen vergunning nodig. Zonne-installaties die voldoende aan daken zijn aangepast, vereisen alleen een melding (art. 18a LAT en art. 32a OAT), behalve op een cultuurgoed van kantonaal of nationaal belang. Het binnenonderhoud (keuken, badkamer, vloeren, schilderwerk) zonder aan draagmuren of aan de bestemming te raken is vrijgesteld van vergunning, en het gelijkvormig herstel van gevel of dak doorgaans ook, naargelang het kanton. Kleine bouwwerken zijn vrijgesteld onder een drempel van onbeduidendheid: de tool hanteert 8 m² voor een schuurtje in Vaud (voorzichtige waarde van het bestek, te bevestigen), 6 m² in Fribourg en 12 m² voor een onbedekte pergola in Fribourg en in Vaud.

      Een beschermd gebouw, een ISOS-site of een terrein buiten de bouwzone verandert het antwoord: het openbaar onderzoek of de bijzondere kantonale vergunning (art. 24 LAT) wordt de regel. De drempels van de andere kantons zijn niet gecontroleerd: vraag het aan de gemeente voordat u begint.

      2. Wat is de termijn van openbaar onderzoek van een bouwvergunning?

      Het openbaar onderzoek duurt 30 dagen in het bestek van de tool, dus 4,3 weken. Gedurende deze termijn kunnen de buren en derden bezwaar maken. De vergunning wordt daarna pas afgegeven na onderzoek van de bezwaren: de totale duur van de behandeling is niet eenvormig vastgelegd en hangt af van de gemeente, het kanton en de complexiteit van het dossier. Als gecontroleerd voorbeeld onderzoekt de stad Lausanne een aanvraag voor werken die aan melding zijn onderworpen binnen 30 dagen, met een vast recht van 150 CHF sinds 1 november 2025.

      Begin niet met de werken voordat u de vergunning hebt: sommige kantons voorzien in een vergunning voor vervroegde start van de werken, die schriftelijk en onder verantwoordelijkheid van de bouwheer moet worden aangevraagd. De termijn van 30 dagen is die van het bestek, te bevestigen in de kantonale wet.

      3. Welke procedure moet u volgen om een verwarming door een warmtepomp te vervangen?

      In Vaud is een lucht/water- of lucht/luchtwarmtepomp in een bestaand gebouw vrijgesteld van vergunning met een melding aan de gemeente en een verklaring van naleving van de geluidsbeschermingseisen (art. 68c RLATC): de tool geeft «Vrijstelling van gemeentelijk openbaar onderzoek / versnelde APA» voor een warmtepomp in de bouwzone. In de andere kantons vermeldt het bestek naargelang het kanton een vereenvoudigde procedure of een melding, op voorwaarde dat de Cercle Bruit (OPB) wordt nageleefd. Een geothermische boring of een overschrijding van het geluid vereist het openbaar onderzoek («Openbaar onderzoek 30 dagen»).

      Boringen zijn verboden in de waterbeschermingszones S1 tot S3 van meerdere kantons (zie tool 5.12) en het geluidsniveau wordt berekend met tool 5.6. De exacte procedure van elk kanton moet bij de gemeente worden bevestigd.

      Indicatieve informatie opgesteld volgens de LAT, de OAT en de kantonale bouwwetten; ze vervangt noch de inlichting van de gemeente noch die van de kantonale dienst.

      📥 Gebruiksklaar pakket · gratis

      Document downloaden

      Het bestand wordt meteen op het scherm getoond en we sturen het u ook per e-mail.

      Uw adres dient om u dit bestand te sturen. Zie ons privacybeleid.