Akılda tutulması gerekenler
- Yüzme havuzu klorürleri ve yoğunlaşmış tanenler, ince çinko kaplamaları hızla tahrip eder.
- Elektrogalvaniz çelik, yalnızca kesinlikle kuru olan ısıtılan iç mekânlarla sınırlıdır.
- Paslanmaz çelik ile galvanizli çelik arasındaki doğrudan temas, yıkıcı bir elektrokimyasal pile neden olur.
- Kaplama duvarlar nedeniyle erişilemez hale gelen tüm taşıyıcı bağlantı elemanları, bakım gerektirmeyen dirençli bir alaşım gerektirir.
Agresif atmosferleri tanımlamak ve doğru yüzey işlemini seçmek
Ahşap karkas şantiyelerinde, bağlantı elemanı seçimindeki hatalar genellikle iç veya dış ortamın yanlış değerlendirilmesinden kaynaklanır. Taşıyıcı bir metal birleştirici, yalnızca karşılaması gereken çekme veya kesme kuvvetlerine göre seçilmez. Havanın bağıl nemi, tekrarlayan yoğuşmalar, büyük bir gölün serpintileri ve uçucu kimyasal maddelerin varlığı, korozyon önleyici korumanın bozulma hızını doğrudan belirler. Birleşimlerin dayanıklılığı için tanımlanan maruz kalma sınıfları, bu etkilerin ahşap kesimi ve hırdavat siparişinden önce ölçülmesini zorunlu kılar.
| Bağlantı elemanı türü | Koruma kalınlığı | İzin verilen uygulama alanı | Ana risk |
|---|---|---|---|
| Elektrogalvaniz çelik | Yaklaşık 5 ila 12 mikron | Isıtılan ve kuru iç mekân, kapalı taşıyıcı sistemler | Nem altında beyaz pas ve ardından hızlı kesit kaybı |
| Sıcak daldırma galvanizli çelik | Yaklaşık 45 ila 85 mikron | Açık sundurma, kimyasal etki olmayan havalandırmalı ahşap karkas | Tanik asitler veya durgun klorürlerin saldırısı |
| A2 östenitik paslanmaz çelik (1.4301) | Pasive edilmiş masif alaşım | Açık dış mekân, teraslar, su kenarı | Klorlu kapalı ortamda oyuk korozyonu |
| A4 östenitik paslanmaz çelik (1.4401) | Molibden içeren masif alaşım | Yüzme havuzu salonu, endüstri, nemli asidik ahşaplar | Daha yüksek başlangıç malzeme maliyeti |
Kapalı bir yüzme havuzunun atmosferi, ahşap karkas ustası için en yıkıcı durumu oluşturur. Yüksek sıcaklık, sürekli nem ve uçucu klor türevlerinin birleşimi, çinko karbonat tabakasını çözünür tuzlara dönüştürür. Galvanizli bir askı elemanının koruyucu katmanı birkaç ay içinde yok olarak, taşıyıcı çeliğin derinlemesine oksitlenmesine yol açar. Benzer şekilde, dağda veya göl kenarında havalandırmalı bir çatı altında, mertek ayaklarında veya askı elemanlarında tekrarlayan gece yoğuşması, meşe veya kestane gibi tanenli ahşap türlerinin yıkanmasıyla daha da ağırlaşan sürekli korozif bir ortam yaratır.
Galvanik çifti kontrol altına almak ve erişilemeyen birleşimleri güvenli hale getirmek
Paslanmaz çelik bağlantı elemanlarının kullanımı, birlikte kullanılan hırdavatta mutlak bir titizlik gerektirir. Paslanmaz çelik bir köşe birleştirici ile galvanizli çelik sabitleme çivileri veya cıvataları arasında doğrudan fiziksel temas oluşturmak, yoğuşma suyu gibi bir elektrolit ortaya çıkar çıkmaz şiddetli bir galvanik çift yaratır. En elektronegatif metal olan sabitleme elemanının çinkosu, fedakar anot etkisiyle çözünür. Sabitleme elemanı, ana bağlantı elemanı bozulmadan kalsa bile çok kısa sürede faydalı kesitini veya mekanik tutunmasını kaybederek birleşimin göçmesine neden olur.
- Paslanmaz çelik bağlantı elemanlarını daima aynı çelik kalitesindeki vidalar, yivli çiviler veya saplamalar ile kombine edin.
- Farklı metallerin ayrılması kaçınılmazsa, nötr sentetik malzemeden izolasyon pulları veya takozları yerleştirin.
- Geçici bile olsa, dış karkas askı elemanlarının montajında elektrogalvaniz çeliği yasaklayın.
- Montaj sırasında kullanılan her bir vida lotunun uygunluğunu özdenetim formlarına kaydedin.
Gizli kalan taşıyıcı birleşimlerin yönetimi, yüklenicinin sorumluluğu açısından kritik noktayı oluşturur. art. 365 CO uyarınca yüklenici, tedarik ettiği malzemenin iyi kalitede olmasından sorumludur. Gömme bir birleşim kutusu, şap içine gömülmüş bir direk ayağı veya çevre yalıtımının arkasına gizlenmiş bir döşeme gergisi durumunda, yapının ömrü boyunca hiçbir görsel inceleme veya yeniden yüzey işlemi yapılması mümkün değildir. Çinko yavaş korozyon nedeniyle tahrip olursa, onarım maliyeti kaplamaların ağır sökümünü ve ahşap karkasın karmaşık şekilde askıya alınmasını gerektirir.
Havalandırmalı çatı altında ve doygun ortamlarda hızlanmış bozulma
Romand gölleri kıyısındaki şantiyelerde veya kapalı havuz içeren yapılarda, ahşap karkas bağlantı elemanları elektrogalvaniz çeliğin dayanamayacağı oksidasyon döngülerine maruz kalır. Havalandırmalı çatı altındaki hava boşluğu, nem ve mineral aerosollerle yüklü dış havayı sürekli olarak emer. Cenevre veya Neuchâtel göl bölgelerinde, sabah sisi doğrudan soğuk metal parçalar üzerinde yoğuşur. Su, kılcallık etkisiyle taşıyıcı ahşaba temas ederek durgunlaşır ve metale koruyucu karbonatını yeniden oluşturma süresi tanımadan çinkonun pasivasyon katmanını kademeli olarak çözer.
Bu olgu, kamuya açık veya özel yüzme havuzlarının karkaslarında kritik bir hal alır. Trikloramin emisyonları ve uçucu klorürler, buhar kesicileri en küçük deliklerden aşar veya iç hacimde ilerler. 28 derecenin üzerinde tutulan sıcaklık ve sabit bağıl nemin birleşik etkisi altında elektrogalvaniz çinko birkaç ay içinde yok olur. Çıplak çelik daha sonra, yapraklı ağaçların asidik tanenleri veya iğne yapraklı ağaçların nemli reçineleriyle hızlanan, zeminden görünmeyen bir oyuk korozyonuna maruz kalır.
| Kullanım ortamı | Elektrogalvaniz çelik | Sıcak daldırma galvanizli çelik | A2 paslanmaz çelik (1.4301) | A4 paslanmaz çelik (1.4401) |
|---|---|---|---|---|
| Isıtılan kuru iç mekân (servis sınıfı 1) | Görünür parçalar için uygun | Ham görünüm hariç aşırı boyutlandırılmış | Gerekli değil | Gerekli değil |
| Göl kenarı havalandırmalı çatı (servis sınıfı 2) | Yasak (hızlı korozyon başlangıcı) | Kalınlık kontrollü ise kabul edilir | Gizli bağlantı elemanında tavsiye edilir | Açık saçakta tavsiye edilir |
| Su sporları salonu / yüzme havuzu (C4 - C5 sınıfı) | Yasak (öngörülebilir kırılma) | Yasak (asidik klor saldırısı) | Önerilmez (gerilmeli korozyon) | Zorunlu (veya HCR kalitesi) |
Gerçek ekonomik bilanço ve muayene edilemeyen bağlantı elemanlarının kalıcılığı
Paslanmaz çeliğin ek maliyeti argümanı, ahşap karkas ihale tekliflerinin hazırlanması sırasında siparişleri düzenli olarak engeller. Oysa bir karkasın veya havalandırmalı bir çatının toplam maliyetinde, taşıyıcı hırdavat giderlerin çok küçük bir kısmını oluşturur. Çinko kaplı çelik vidalardan östenitik bir sabitleme elemanına geçiş, tedarikte gerçek bir satın alma fiyatı farkı yaratır ancak aşırı boyutlu taşıyıcı onarım işlemlerini önler. Ahşap tutkallı bir elemana gömülü bir direk ayağını veya askı elemanını değiştirmek, açıklıkların tamamen askıya alınmasını, kaplamaların sökülmesini ve alttan güçlendirmede marangoz çalışma saatlerini zorunlu kılar.
Montajdan sonra bağlantı elemanlarına erişilememesi, gereklilik seviyesini belirler. Bir gövde birleştiricisi, dişli çubuk veya ahşap karkas cıvatası ısı yalıtımının kalınlığı içinde kaldığında, iç kaplamanın arkasına gizlendiğinde veya şap içine gömüldüğünde, yapının ömrü boyunca hiçbir periyodik görsel kontrol yapılamaz. Çinko pes ederse, saplamaların kesilmesi veya bağlantı elemanının kırılması ön uyarı olmaksızın gerçekleşir. art. 365 CO uyarınca yüklenici, tedarik ettiği malzemenin iyi kalitede olmasından sorumludur; bir durum yapının düzgün veya zamanında yürütülmesini tehlikeye düşürürse, yapı sahibini bundan haberdar eder.
- Kimyasal olarak arıtılmış kaplı su yüzeylerinin üzerinde yer alan tüm metal elemanlar için sistematik olarak A4 kalitesini seçin.
- Farklı potansiyellere sahip iki metal arasında doğrudan teması önlemek için poliamid veya elastomer izolasyon pulları kullanın.
- Atölyede sıkma sırasında vidaların koruyucu yüzey işlemini söken ayarsız darbeli vidalama makinelerinin kullanımını yasaklayın.
- SIA standartlarının gerekliliklerine uygunluğu belgelemek için monte edilen paslanmaz çeliklerin teknik bilgi föylerini yapı dosyasına belgelendirin.
Uygunsuzlukların yönetimi ve korozyona uğramış birleşimlerin onarımı
Şantiye sırasında veya bir incelemede taşıyıcı bir bağlantı elemanında pas tespit edilmesi, başlangıçtaki hesaplama varsayımlarının derhal durdurulmasını gerektirir. Standart çinko kaplı çelik nemli veya klorlu bir ortama yanlışlıkla monte edildiğinde, mil veya çelik gövdelerdeki malzeme kaybı ahşap birleşimin taşıma kapasitesini tehlikeye düşürür. Ekip başı bölgeyi tecrit etmeli ve bozulmaların hassas bir görsel tespitini yapmalıdır.
- Tahribatsız muayene ve teşhisGörünür parçalardaki oksidasyon derinliğini kumpas ile kontrol edin ve masif veya ahşap tutkallı elemanların yarıklarını inceleyin. Korozyon erişilemeyen veya bir çentiğe gömülü bir bağlantı elemanını etkiliyorsa, ahşabın özündeki -genellikle tanenler veya kalıntı nem ile hızlanan- tahribatı değerlendirmek için bir numune elemanı sökün.
- Sözleşmesel bildirim ve ayıp ihbarıŞantiye yönetimini gecikmeksizin yazılı olarak bilgilendirin. art. 365 CO uyarınca, reçete edilen veya tedarik edilen bir malzeme düzgün uygulamayı tehlikeye düşürürse yüklenici yapı sahibini haberdar eder. Teslim edilmiş yapılar için bildirim, ayıpların gözden geçirilmesi ve bildirilmesine ilişkin CO çerçevesinde yer alır.
- Geçici askıya alma ve yük aktarımıHer türlü mekanik müdahaleden önce zayıflamış birleşimi rahatlatmak için ağır bir askıya alma düzeneği kurun. Kriko ile kaldırma işlemi, taşıyıcı sistemde hareket olmaksızın sabitleme elemanlarının çıkarılmasına izin vermek için ölü yüklerin tamamını almalıdır.
- Paslanmaz çelik ile tamamen değiştirmeAskı elemanları, pimler, cıvatalar ve pulların tamamını tespit edilen ortama göre A2 veya A4 paslanmaz çelik elemanlarla değiştirin. Metal karışımını kesinlikle yasaklayın: Sabitleme elemanları zorunlu olarak gövde levhalarınkiyle aynı korozyon direnç sınıfına sahip olmalıdır.
Sıkça sorulan sorular
Galvanizli çelik bir askı elemanı A2 paslanmaz çelik vidalarla sabitlenebilir mi?
Hayır, bu birleşim nemli ortamda yıkıcı bir galvanik çift oluşturur. Bağlantı elemanının çinkosu, en az soylu metal olarak fedakar anot görevi görür ve paslanmaz çelik vida başının etrafında hızla bozulur. Her türlü elektrokimyasal pili önlemek ve statik kuvvetlerin aktarımını garanti etmek için bağlantı elemanı, pimler ve sabitleme çivileri zorunlu olarak aynı metalden oluşmalı veya dielektrik takozlarla izole edilmelidir.
Maruz kalma sınıfı neden göl kenarında havalandırmalı bir çatı altında paslanmaz çeliği zorunlu kılar?
Göl kıyısındaki dış hava, agresif parçacıklarla birleşmiş yüksek bir bağıl nem taşır. Çatı kaplamasının altında havalandırma boşluğu sürekli çalışır ve soğuk metal üzerinde tekrarlayan yoğuşma döngüleri yaratır. Elektrogalvaniz çelik, ince koruyucu tabakasını birkaç sezonda kaybeder. Paslanmaz çelik, çıtalamanın montajından sonra kesin olarak erişilemez hale gelen bu ahşap karkas bileşenleri için elzem olan elli yıllık bir dayanıklılığı garanti eder.
Bir su sporları merkezinin ahşap karkası için hangi paslanmaz çelik kalitesi seçilmelidir?
Kapalı yüzme havuzları, sıradan çeliklerin gerilmeli korozyonuna yol açan, trikloraminler açısından doygun özellikle agresif bir atmosfer sunar. Standart A2 hatta A4 paslanmaz çelik, havuzların üzerinde yer alan yüksek mekanik gerilim altındaki parçalar için yetersiz kalır. Ahşap mühendisi, havalandırılmayan aşırı korozif ortamlara uygun, yüksek molibden içerikli özel östenitik paslanmaz çelikleri veya dubleks kaliteleri zorunlu olarak reçete eder.
Tanen bakımından zengin bir ahşaba gizlenmiş gövdeli bir bağlantı elemanı nasıl işlenmelidir?
%18'in üzerinde bir nem mevcudiyetinde meşe veya kestane gibi türler tanik asitler salgılar. Bu maddeler, koruyucu patinalarını yeniden oluşturmak için kapatılmış ve oksijenden yoksun bırakılmış iç levhaların çinkosuna şiddetle saldırır. Daha sonra görsel kontrolün mümkün olmadığı bu kapalı konfigürasyonlarda, A4 paslanmaz çelik bağlantı elemanları ve pimlerinin kullanımı, zamanından önce gerçekleşecek taşıyıcı yıkımına karşı tek garantidir.
Alıntılanan metinler ve standartlar
- CO art. 365malzeme ve saha: bir durum düzgün uygulamayı tehlikeye düşürürse yüklenici yapı sahibini derhal haberdar eder
- COyapının muayenesi ve ayıpların yükleniciye bildirilmesi
