İçeriğe geç
Web sitesi
🧱 CFC 272Ürünler, UOB, sağlık ve boyacının şantiyesiBaşlığın 10 bölümünden 10. bölümü

Boya kabarıyor: ispat zinciri, bildirim yükümlülüğü ve tam sorumluluk

Teslimden sonra kabaran bir zemin boyası veya reçinesi doğrudan boyacıyı sorumlu kılar. Uygulamadan önce kayda geçirilmiş karşılıklı bir nem ölçümü bulunmadığında, şantiye yönetimi hasarın tamamını uygulayıcıya yükler. Bu bölüm, nem ölçümünün nasıl kayıt altına alınacağını, sorumluluktan kurtaran bir bildirim yükümlülüğü yazısının nasıl hazırlanacağını ve SIA 118 normuna göre onarım kurallarının nasıl yönetileceğini gösterir.

Akılda tutulması gerekenler

  • Mineral şap üzerindeki her kabarmanın, geçirimsiz filmin altında hapsolmuş aşırı nemden kaynaklandığı varsayılır.
  • Önceden nem ölçümü yapılmaması, ustanın şap işçisine karşı tüm rücu haklarını ortadan kaldırır.
  • SIA 118 normu, yapışma kaybı tespit edilir edilmez yüzeyin tamamen onarılmasını zorunlu kılar.
  • Kabul edilebilir eşiğin aşıldığını bildiren derhal yazılı bir ihbar, boyacıyı her türlü sorumluluktan resmen kurtarır.

Kabarmanın fiziği ve sözleşmesel sorumluluk tuzağı

Mineral bir zemin üzerine film oluşturan bir kaplama veya reçine uygulamak, su buharı difüzyonuna karşı neredeyse geçirimsiz bir bariyer oluşturur. Beton veya akışkan şap altlık, boya üreticisinin kabul ettiği toleransların üzerinde serbest su içermeye devam ettiğinde, sıcaklık gradyanları nemin ara yüzeye doğru göçüne neden olur. Hapsolan bu su basınç kazanır, kalıntı mineral tuzları çözer ve ozmotik veya gaz itkisi oluşturur. Film kalkar, gerilim altında kabarcıklar oluşur ve bunlar sonunda yaya trafiği veya transpalet geçişi altında patlar.

Müteahhit, işinin kalitesinden sorumludur. İş, öngörülen kullanıma elverişsiz hale getiren veya değerini önemli ölçüde azaltan kusurlar taşıyorsa, yapı sahibi işin masrafsız onarılmasını ve buna bağlı zararın giderilmesini talep edebilir.

Norme SIA 118

Hukuki ve sözleşmesel açıdan, bina boyacısının görevi şapı üretmek veya şapın dozajını değerlendirmek değildir; bunlar şap ustasının yetkisindedir. Buna karşılık boyacı, son katını mesleki olarak kontrol etmekle yükümlü olduğu bir zemin üzerine uygular. Borçlar Kanunu'nun (CO) ve SIA 118 normunun genel ilkelerine göre, resmi çekince koymadan işe başlayan usta, altlığı mevcut haliyle kabul etmiş sayılır. Kabulden üç hafta sonra bir kabarma meydana gelirse, görevlendirilen bilirkişiler sistematik olarak nem uyumsuzluğundan kaynaklanan bir yapışma kusuru sonucuna varır. İşlerden önceye ait yazılı bir belge yoksa, boyacı zararın tamamını üstlenir.

Bildirim yükümlülüğü basit bir üslup kalıbı değildir. Ustanın mesleki özeni gösterdiğini kanıtlayan teknik işlemdir. Sıkışık bir programla karşılaşan boyacı, şapı hâlâ fazla taze bulursa çalışmasını durdurmalı ve şantiye yönetimini derhal uyarmalıdır. Böyle bir bildirim yapılmazsa, SIA 118 normu ustayı kusurlu duruma yerleştirir: stabilize olmamış bir altlık üzerine geçirimsiz bir sistem uygulamış ve kendi işinin yıkımına neden olmuştur.

Nem ölçüm protokolü ve onarım yükünün kapsamı

Yıkıcı bir hasardan korunmak için ekip şefi veya usta başı, nem ölçümünü şantiye açılış rutinine dahil etmelidir. Ölçüm, ilk tespit için yüzeysel kapasitif bir nem ölçerle yapıldığında yalnızca iki dakika sürer; gerekirse şap işçisiyle koordinasyon içinde dielektrik bir sonda veya karbür ölçümüyle tamamlanır. Bu ölçüm, tarihli ve şantiye yönetimi tarafından karşı imzalanmış bir öz kontrol formuna kaydedilmelidir.

  1. Teknik eşiklerin kontrolüZemin astarının teknik föyüne bakın. Epoksi veya poliüretan sistemler genellikle beton veya çimento şapta kütlece %4'ün altında, anhidrit şapta ise %0,5'in altında kalıntı nem gerektirir.
  2. Kritik bölgelerde karşılıklı ölçümHer elli metrekarelik dilim için en az üç noktada test yapın; en kalın bölgeler, soğuk köşeler ve zemin giderlerinin çevresi üzerinde özellikle durun.
  3. Tutanağın düzenlenmesiÖlçülen ham değerleri, ortam sıcaklığını, çiğ noktasını ve altlık sıcaklığını öz kontrol formuna yazın. Usta başına veya şantiye yönetimine imzalatın.
  4. Uygun olmayan altlık ihbarının bildirilmesiDeğerler tedarikçinin toleranslarını aşıyorsa, uygulamayı resmi bir mektup veya e-postayla yapı müdürlüğüne reddedin ve kabarma ile yapışmanın tamamen kaybolması risklerini belirtin.
Nem izlenebilirliğine göre hukuki ve teknik sonuçlar
Şantiyedeki durumAltlığın durumuSIA 118 normuna göre onarımın yüklenmesi
Uygun ölçüm kaydedilmiş ve karşı imzalanmışAltlık karşılıklı olarak onaylanmışGaranti paylaşılır veya sonradan gelen öngörülemez bir su girişine devredilir.
Eşik dışı ölçüm ve yazılı ret ihbarıAltlık uygun değil olarak beyan edilmişUstanın tam sorumsuzluğu; uygulamayı zorladıysa onarım yapı sahibinin hesabına.
Boyamadan önce yazılı ölçüm yokAltlığın kontrol edilmediği varsayılırHasarın tamamı için boyacının tam sorumluluğu.

Kabarma yaygınlaştığında onarım asla yerel bir rötuşla sınırlı kalmaz. Bir zemin boyasında noktasal bir ek yeri görünür kalır ve kalıcı bir mekanik tutunma zayıflığı taşır. Bu nedenle şantiye yönetimi, kabaran filmin bilyeli kumlama veya mekanik rendeleme ile tamamen sıyrılmasını, artıkların tamamen yeniden emilmesini, güçlendirilmiş bir nem bariyerinin serilmesini ve yepyeni eksiksiz bir sistemin uygulanmasını talep eder. Kusurlu usta yalnızca bu ağır işlemleri değil, ekipman taşıma masraflarını, faaliyetlerin olası geçici yer değiştirmesini ve mekânların kullanılamaz kalmasından doğan ek masrafları da üstlenir.

Nemli altlık için resmi bildirim: uygulamadan önce ihbarı resmileştirin

Ölçüm cihazı öngörülen reçine veya boya sistemiyle bağdaşmayan bir değer gösterdiği andan itibaren şantiye durmalıdır. Filmin içinden kendiliğinden buharlaşma umuduyla uygulamaya devam etmek doğrudan bir teknik kusurdur. Borçlar Kanunu'na (CO) göre boyacı ustaya düşen bildirim yükümlülüğü uyarınca, temel plağın veya şapın durumuna ilişkin her anormallik tespiti yapı sahibine veya şantiye yönetimine yazılı olarak iletilmelidir.

Şantiyedeki bir ziyaret sırasında yapılan basit bir sözlü uyarı, sonradan ortaya çıkan bir arıza halinde hiçbir hukuki değer taşımaz. Karşılıklı belge derhal yerinde düzenlenmeli, ölçülen ham değerler, sondaj noktalarının kesin konumu ve her iki tarafın imzasıyla tamamlanmalıdır. Şantiye yönetimi, mekânların teslim takvimine uymak için buna rağmen boyamayı emrederse, bu yazılı emir ustayı kabarmanın sonuçlarından resmen kurtarır.

Zemin kabarması uyuşmazlığında izlenebilirliğin hukuki ve mali etkisi
Dosya unsuruKarşılıklı nem ölçümü olmayan şantiyeTarihli protokol ve resmi ihbarı olan şantiye
Altlığın uygunluk kanıtıYok. Altlığın boyacı tarafından çekincesiz kabul edildiği varsayılır.Belgeli. Ölçülen değerler ve ilk durum kayıtlı ve karşı imzalıdır.
Kabarmanın nitelendirilmesiBoya firmasına yüklenen uygulama kusuru (kötü hazırlık veya uygunsuz seçim).Kaba inşaata özgü ayıp veya başka bir meslek grubunu ilgilendiren şapın yetersiz kuruması.
Onarım sorumluluğuBoyacı için tam: zımparalama, kimyasal sıyırma veya bilyeli kumlama ve yeni kat kendi hesabına.Boyama için yazılı emir verilmişse sorumluluktan kurtulur veya kuruma tespit edilene kadar askıya alınır.
Kesintinin yönetimiOlası gecikme cezaları ve zararına yapılan iş.Şantiye tutanağında kaydedilen meşru süre uzatımı.
  1. Ölçümleri plan üzerine işleyinKritik noktalarda, özellikle gömülü duvarlar boyunca, soğuk köşelerde ve gider sifonlarının yakınında ölçülen nem yüzdelerini kaydedin.
  2. Anormallik ihbarını yazınÜreticinin teknik föyünü, tutunma astarı için kabul edilen azami eşiği ve önceden kurutma yapılmadan uygulama yapmanın teknik reddini belirtin.
  3. Kontrol föyünü karşı imzalatınGünlük raporda şantiye yönetiminin onayını alın veya belgeyi zaman damgalı elektronik kopyayla birlikte taahhütlü posta ile gönderin.

SIA 118 normuna göre garanti, işin kabulü ve maliyetlerin yüklenmesi

Garanti ve sözleşmesel sorumluluk yönetimi SIA 118 normu çerçevesinde düzenlenir. İşin kabulü sırasında yapı sahibi zeminlerin durumunu inceler. Ancak epoksi reçine veya poliüretanın altında hapsolmuş ozmotik olay ve su buharı basıncı, kabarcıklar halinde sökülmeye yol açmadan önce çoğu zaman birkaç ay geçirir. Bu nedenle arıza sıklıkla ayıpların ihbarı süresi içinde ortaya çıkar ve kusur uygulayıcıya aitse müşteri için masrafsız onarım talebi hakkı doğurur.

Bilirkişi incelemesi, uygulama sırasında betonda aşırı nem bulunduğu sonucuna vardığında, başlangıç protokolünün bulunmaması boyacıyı ön safta bırakır. İnşaat hukukunda usta, gerekli tüm olağan kontrolleri yaptığını kanıtlamadıkça, son katını uyguladığı altlıktan sorumlu sayılır. Onarımın kapsamı asla patlamış kabarcıklar üzerindeki noktasal bir rötuşla sınırlı kalmaz. Aralık suyunun varlığı, zemin kompleksinin tamamının yetersizliği anlamına gelir.

SIA 118 normu rejimi altında hakem mahkemelerinin içtihadı ve uygulaması, bir müteahhidin, yapı müdürünün plağın nem oranını bildiğini ileri sürerek sorumluluktan kurtulamayacağını doğrular. Kaplama ile altlığı arasındaki uyumluluğun kontrolü, boyacının özel yetkinlik alanına girer. Yıkım ve onarımların mali yükünden kaçınmak ancak uygun bir önceki ölçümün maddi kanıtıyla veya şantiye yönetiminin yazılı emriyle resmen reddedilmiş bir kesinti ihbarının bildirilmesiyle mümkündür.

Hasar bildirildi: uyuşmazlığı yönetmek ve onarımı sınırlamak

Kabarma tesliminden sonra ortaya çıktığında, şantiye yönetimi derhal SIA 118 normunun düzenlediği garantiyi devreye sokar. Talimat gelir: zemin kaplamasının tamamını sıyırın ve her şeyi yalnızca boyacının hesabına yeniden yapın. Bu suçlamayla karşılaşınca panik çoğu zaman önceden analiz yapılmadan acele müdahaleye yol açar; bu da hasarın tamamı için zımni bir sorumluluk kabulü anlamına gelir.

  1. Derhal karşılıklı tespitHerhangi bir mekanik müdahaleden önce şantiye yönetimini yerinde toplantıya çağırın. Kabarcıkların morfolojisini, tam konumunu ve filmin altında olası sıvı varlığını kesin olarak belgeleyin. Kopma düzlemini kontrol etmek için reçine parçaları alın: betonu söken kohezif bir kopma bozulmuş bir altlığı kanıtlarken, temiz bir sökülme ozmotik basıncı veya altta kalan nemi gösterir.
  2. Belgeli kanıtların araştırılmasıUygulamadan önce tarihli ve imzalı, şantiye defterine kaydedilmiş nem ölçümünü temin edin. Uygulamadan önce Borçlar Kanunu'na (CO) göre uygun olmayan bir altlığa ilişkin yazılı bir ihbar bildirilmişse, konumunuz hukuken desteklenmiştir. Bu belge, yapı sahibinin veya vekilinin sonradan oluşacak arızaların riskini resmen bilerek uygulama emrini sürdürdüğünü gösterir.
  3. Onarım kapsamının sınırlandırılmasıSağlam yüzeylerin yeniden profillenmesine itiraz edin. Üstlenilecek onarımın kapsamı, fiilen sökülen bölgelerle ve yapışması bozulmuş doğrudan çevreleriyle sınırlı kalmalıdır. Plak altında su yalıtımının yokluğu kanıtlanmışsa, buhar bariyeri serilmesi kaba inşaata veya şapa aittir; ücretsiz yapılması gereken standart bir boya hizmeti değildir.

Önceden karşılıklı ölçümün tamamen bulunmadığı durumda, boyacının sözleşmesel konumunu savunmak çok zorlaşır. O zaman mekanik zımparalama, endüstriyel emme ve yeniden uygulamayı içeren zeminin tam onarımını üstlenir. Tek koz, işlemi etkilenen şeritlerle sınırlamak ve yüzeyin tamamının tazminatsız değiştirilmesini önlemek için yürütülen teknik müzakerede yatar.

Sıkça sorulan sorular

Yapı sahibi uygulamadan önce nem ölçümünü imzalamayı reddederse ne yapılmalı?

Şantiye yönetimi karşılıklı ölçümü imzalamayı reddederse, ölçülen değerleri, tarihi, saati ve kullanılan yöntemi derhal günlük şantiye raporuna kaydedin. Bu belgeyi aynı gün alındı bildirimli e-posta veya taahhütlü mektupla gönderin ve değerlerin kabul edilebilir eşiği aştığını belirtin. Devam etmeniz için size resmi bir yazılı emir bildirilmedikçe zemin boyama işlerini durdurun.

Kabarmış bir zemin boyasını sıyırmak için zımparalamayı kim üstlenir?

Boyacı ürünü önceden nem ölçümü yapmadan veya kaydetmeden uyguladıysa, ağır zımparalama, rendeleme ve atık taşıma masrafları, SIA 118 normuna göre garanti kapsamında tamamen ona aittir. Buna karşılık, uygun olmayan altlık için yazılı bir ihbar iletilmiş ve işlerden önce onaylanmışsa, bu hazırlık müdahaleleri yapı sahibine veya şaptan sorumlu işe ek iş olarak faturalandırılabilir.

Yapıştırılmış plastik folyo testi, uyuşmazlık halinde hukuki değer taşır mı?

Yirmi dört saat boyunca bantlanan polietilen folyo testi, yüzeysel yoğuşmayı tespit etmek için Romandiya şantiyelerinde kabul gören gösterge niteliğinde bir yöntemdir. Ancak adli bilirkişilik veya SIA 118 normuna göre tahkim halinde, kalıntı nem sorunu karşısında boya firmasının sorumluluğunu kaldırmak için yalnızca karbürle yıkıcı yöntemle veya betona gömülü bağıl nem sondasıyla yapılan nicel bir ölçüm tartışmasız bir ispat sağlar.

Kabarma nedeniyle yapılan onarımda mekânların kullanılamaz kalması masrafları talep edilebilir mi?

Yapı sahibi, onarılacak zemin alanının kullanılamaz kalmasından doğan işletme kayıplarını veya geçici yer değiştirme masraflarını yüklemeye çalışabilir. Ancak SIA 118 normunun sözleşmesel çerçevesinde müteahhidin birincil yükümlülüğü, kusurlu işi makul bir sürede onarmaktır. Dolaylı sonuç zararları, basit bir malzeme veya altlık ayıbından ayrı ağır bir kusurun kanıtlanması olmadıkça genellikle ustanın yüküne kabul edilmez.

Alıntılanan metinler ve standartlar

  • SIA 118İnşaat işlerinin yürütülmesi, işin kabulü ve ayıplara karşı garanti için genel koşullar
  • COİş sözleşmesine ilişkin genel hükümler, müteahhidin yükümlülükleri ve altlık ayıplarına ilişkin bildirim yükümlülüğü

Aynı başlık altında